Questions

‍पत्रं‍ लिखितं | [5m]

🎯

Test yourself on this topic

20 questions · timed · auto-graded

Question 15 Marks

भवती यज्ञाहुति: नाम बालिका भ्रातु: (अनुजस्य) गौरवस्य शिक्षणविषये ज्ञातुं स्वमातु: समीपे पत्रं लेखितुमिच्छति। अत: मञ्जूषाया: सहायतया तत् सुष्ठु सम्पूर्य लिखतु—

(i) ...........................
गार्गीमहाविद्यालय:
नवदिल्ली
तिथि: ........................... 

अतीव आदरार्हा: (ii) ...........................

सादरं (iii) ........................... 

अत्र सर्वं कुशलं विद्यते। भवतां सर्वेषां (iv) ........................... इच्छामि । अनेकानि दिनानि (v) ........................... अनुजस्य गौरवस्य कश्चिदपि समाचार: न प्राप्त: । स: कथमस्ति ? तस्य (vi) ......................... कीदृशं वर्तते? गृहस्य कार्येषु स: (vii) ..

भवती यज्ञाहुति: नाम बालिका भ्रातु: (अनुजस्य) गौरवस्य शिक्षणविषये ज्ञातुं स्वमातु: समीपे पत्रं लेखितुमिच्छति। अत: मञ्जूषाया: सहायतया तत् सुष्ठु सम्पूर्य लिखतु—

(i) ...........................
गार्गीमहाविद्यालय:
नवदिल्ली
तिथि: ........................... 

अतीव आदरार्हा: (ii) ...........................

सादरं (iii) ........................... 

अत्र सर्वं कुशलं विद्यते। भवतां सर्वेषां (iv) ........................... इच्छामि । अनेकानि दिनानि (v) ........................... अनुजस्य गौरवस्य कश्चिदपि समाचार: न प्राप्त: । स: कथमस्ति ? तस्य (vi) ......................... कीदृशं वर्तते? गृहस्य कार्येषु स: (vii) ......................... गृह्णाति न वा? तस्मै कथयतु भवती यत् मानवजीवने (viii) ........................... एव एकमात्रम् आधारोऽस्ति। अत: भविष्ये जीवने साफल्यार्थं कठिनं (ix) ......................... कृत्वा स: पठेत्।
सधन्यवादम्।

भवदीया पुत्री
(x) ...........................

:

..

मञ्जूषा

भागम्, यज्ञाहुति:, मातृचरणा:, व्यतीतानि, पठनम्,
स्वास्थ्यम्,प्रणामम्, छात्रावास:, कुशलताम्, परिश्रमम्

....................... गृह्णाति न वा? तस्मै कथयतु भवती यत् मानवजीवने (viii) ........................... एव एकमात्रम् आधारोऽस्ति। अत: भविष्ये जीवने साफल्यार्थं कठिनं (ix) ......................... कृत्वा स: पठेत्।
सधन्यवादम्।

भवदीया पुत्री
(x) ...........................

:

..

मञ्जूषा

भागम्, यज्ञाहुति:, मातृचरणा:, व्यतीतानि, पठनम्
स्वास्थ्यम्,प्रणामम्, छात्रावास:, कुशलताम्, परिश्रमम्
Answer
(i) छात्रावास: (ii) मातृचरणा: (iii) प्रणामम् (iv) कुशलताम् (v) व्यतीतानि (vi) स्वास्थ्यम् (vii) भागम् (viii) पठनम् (ix) परिश्रमम् (x) यज्ञाहुति:
View full question & answer
Question 25 Marks

सागरे (मध्यप्रदेशे) भवत: दिवाकरस्य माता रुग्णा अस्ति। तस्या: समाचारं ज्ञातुं भवान् स्वपितरं प्रति पत्रं लिखति। तत्पत्रं मञ्जूषाया: सहायतया सम्पूरयतु भवान्—

देवालय परिसर:
(i) ...........................
खण्डवा (मध्यप्रदेश:)
तिथि: ...........................

सेवायाम्,
समादरणीया: पितृमहाभागा:!
(ii) ...........................

सेवायां निवेद्यते यत् अत्र सर्वं (iii) ........................... अस्ति। भवतां सर्वेषां कुशलतां प्रति उत्सुकोऽस्मि। श्रूयते यत् सम्प्रति (iv) ........................... स्वास्थ्यं सुष्ठु नास्ति । सा केन कारणेन (v) ........................... अस्ति? कृपया पत्रे लिखतु भवान्। तस्या: निरीक्षणं (vi) ........................... कृतं न वा ? अथवा तेन किं (vii) ........................... ? एतदपि लिखतु भवान् । अहं मातु: (viii) ........................... प्रति अतीव चिन्तितोऽस्मि। कृपया तां कस्यचिदपि श्रेष्ठचिकित्सकस्य (ix) ........................... नयतु भवान् । यत: तस्या: उचितं निरीक्षणं भवेत्।

(x) भवदीय: ........................... सुत:
दिवाकर:

..

मञ्जूषा

समीपे, रामजन्मविद्यालय:, चिकित्सकेन, स्वास्थ्यम्,
आज्ञाकारी, रुग्णा,सादरं प्रणामम्, कथितम्, कुशलम्
मातु: 
Answer
(i) रामजन्मविद्यालय: (ii) सादरं प्रणामम् (iii) कुशलम् (iv) मातु: (v) रुग्णा (vi) चिकित्सकेन (vii) कथितम् (viii) स्वास्थ्यम् (ix) समीपे (x) आज्ञाकारी
View full question & answer
Question 35 Marks

भवान् महेश:। भवत: विद्यालये सर्वशिक्षाकार्यक्रम: आयोजित:। स्वविद्यालयस्य कार्यक्रमविषये मित्रं रमेशं प्रति लिखिते पत्रे रिक्तस्थानानि मञ्जूषायां प्रदत्तै: पदै: पूरयित्वा पत्रं पुन: लिखतु—

गृहसंख्या–25
अ–1 मोतीनगरम्
(i) ........................... ।
तिथि: ........................... 

प्रिय मित्र (ii) ...........................!

सप्रेम नमो नम: ।

अत्र कुशलं तत्रास्तु । मित्र! अस्माकं विद्यालये (iii) ........................... सर्वशिक्षा–कार्यक्रम: आयोजित: । वयं छात्रा: भिन्नवर्गेषु विभक्ता: भूत्वा विद्यालयस्य समीपस्थानि (iv) ........................... गतवन्त: । तत्र लघुकुटीरे (v) ........................... निरक्षरान् जनान् शिक्षाया: महत्त्वं बोधितवन्त: । बालकान् विद्यालये प्रेषणार्थं तान् (vi) ........................... । अस्माकं कार्यक्रमस्य प्रभावेण इदानीम् अस्माकं विद्यालये (vii) ........................... परिमिता: (viii) ........................... बालका: पठितुम् आरब्धवन्त: । भवान् स्वविद्यालयस्य (ix) ........................... विषये लिखतु।

भवदीयं मित्रम् (x) .........................

..

मञ्जूषा

गतगुरुवासरे, पञ्चविंशति:, निवसत:, दिल्लीत:
निर्धना:,रमेश, कार्यक्रमस्य, अशिक्षितक्षेत्राणि
महेश: प्रेरितवन्त:
Answer
(i) दिल्लीत: (ii) रमेश (iii) गतगुरुवासरे (iv) अशिक्षितक्षेत्राणि (v) निवसत: (vi) प्रेरितवन्त: (vii) पञ्चविंशति: (viii) निर्धना: (ix) कार्यक्रमस्य (x) महेश:
View full question & answer
Question 45 Marks

स्वमित्रं प्रति लिखिते पत्रे मञ्जूषायां प्रदत्तै: शब्दै: रिक्तस्थानानि पूरयित्वा पुन: लिखत—

रामकृष्णपुरम्
नवदिल्ली
दिनाङ्क: ...........................

प्रिय (i) ...........................
सप्रेम नमोनम:।

(ii) ........................... कुशलं तत्रास्तु। परं हर्षस्य विषयोऽयं यत् (iii) ........................... भगिन्या: विवाह: सुनिश्चितो जात:। (iv) ........................... जयपुरत: आगमिष्यति । विवाहस्य कार्यक्रम: (v) ........................... मासे दशम्यां तारिकायां गृहं समया (vi) ........................... सम्पत्स्यते। अत: भवान् अस्मिन् (vii) ........................... सपरिवारम् अत्र आगत्य शोभां वर्धयतु। 
(viii) ........................... अनुवर्तते । मातृपितृचरणयो: मे (ix) ........................... ।

भवदीयं मित्रम्
(x) ...........................

मञ्जूषा

शान्तनु:, अग्रिमे, अत्र, सुहृत्, प्रणामाञ्जलि:, मम, उद्याने
शुभावसरे,कार्यक्रम:, वरयात्रा
Answer
(i) सुहृत् (ii) अत्र (iii) मम (iv) वरयात्रा (v) अग्रिमे (vi) उद्याने (vii) शुभावसरे (viii) कार्यक्रम (ix) प्रणामाञ्जलि: (x) शान्तनु:
View full question & answer
Question 55 Marks

भवान् रवि:। भवत: मित्रस्य अशोकस्य सफलतां ज्ञात्वा तस्मै लिखिते वर्धापने पत्रे शब्दसूची–सहायतया रिक्तस्थानपूर्तिं करोतु भवान्—

(i) ...........................
दिनाङ्क: ...........................   

प्रिये (i) ...........................!

नमस्ते ।

अहम् कुशलोऽस्मि । समाचारपत्रेण ज्ञातं यत् (iii) ........................... दशमी–कक्षायाम् दिल्लीराज्ये (iv) ........................... स्थानं प्राप्तम् । इदं ज्ञात्वा अहं (v) ......................... अस्मि । भवता परिश्रमस्य फलं प्राप्तम्, एकम् अपि क्षणं भवता (vi) ........................ न व्यतीतम् । अत: भवान् इदं स्थानं प्राप्तुं (vii) ........................... अभवत् । मम (viii) ........................... स्वीकरोतु । भविष्येऽपि एवम् एव सफलतां लभेत । एषा मम (ix) ........................... ।

भवत: अभिन्नं मित्रम्
(x) ...........................

मञ्जूषा

भवता, रवि:, कामना, अशोक, समर्थ:, हर्षित:, प्रथमम्
वर्धापनम्,नागपुरत:, व्यर्थम्
Answer
(i) नागपुरत: (ii) अशोक (iii) भवता (iv) प्रथमम् (v) हर्षित: (vi) व्यर्थम् (vii) समर्थ: (viii) वर्धापनम् (ix) कामना (x) रवि:
View full question & answer
Question 65 Marks

भवती सुषमा। भवत्या: अनुजा रमा अस्ति। रमां प्रति वार्षिकपरीक्षायै लिखिते पत्रे शब्दसूची–सहायतया रिक्तस्थानानि पूरयतु—

नवदिल्लीत:
दिनाङ्क: ...........................   

प्रिये (i) ........................... रमे!

भूरिशा: आशीर्वादा: ।

अत्र (ii) ............................... तत्रास्तु । तव मासिकी–परीक्षाया: (iii) ............................... मया दृष्ट: । गणितविषये त्वया (iv) ........................... अङ्का: प्राप्ता: । भवती गणितविषयस्य नित्यम् (v) ............................ कुर्यात् येन वार्षिकपरीक्षायां गणितविषयेऽपि (vi) ........................... अङ्कान् प्राप्नुयात् (vii) ............................ च उत्तमं (viii) .............................. लभेत । मम  (ix) ........................... अस्ति ।

भवत्या: (x) ...........................

मञ्जूषा

न्यूना:, अग्रजा, भगिनि, परिणाम:, कक्षायाम्, उत्तमान्
शुभकामना,अभ्यासम्, कुशलम्, स्थानम्
Answer
(i) भगिनि (ii) कुशलम् (iii) परिणाम: (iv) न्यूना: (v) अभ्यासम् (vi) उत्तमान् (vii) कक्षायाम् (viii) स्थानम् (ix) शुभकामना (x) अग्रजा
View full question & answer
Question 75 Marks

भवान् सोमरत्न:। मातु: स्वास्थ्यं ज्ञातुम् भगिनीं लतां प्रति लिखिते पत्रे मञ्जूषायां दत्तै: पदै: रिक्तस्थानानि पूरयतु—

(i) ...........................

शिमलानगरम्
दिनाङ्क: ...........................   

समादरणीये (ii) ........................... ।

नमोनम: ।

पत्रेण ज्ञातं यत् पूज्या माता (iii) ................................ अस्ति । अत: अहम् अतीव (iv) .............................. अस्मि परं (v) ........................... गृहम् आगन्तुम् सक्षम: न अस्मि। भवती (vi) ........................... तस्यै (vii) ........................... यच्छतु, भगवत्कृपया सा शीघ्रम् (viii) ........................... भविष्यति । पत्रोत्तरम् (ix) ........................... प्रेषयतु।

भवत्या: भ्राता
(x) ...........................  

मञ्जूषा

औषधिम्, सोमरत्न:, परीक्षाकारणात्, भगिनि, चिन्तित:,
यथासमयम्, ज्वरपीडिता, छात्रावासत:, शीघ्रम्, स्वस्था
Answer
(i) छात्रावासत: (ii) भगिनि (iii) ज्वरपीडिता (iv) चिन्तित: (v) परीक्षाकारणात् (vi) यथासमयम् (vii) औषधिम् (viii) स्वस्था (ix) शीघ्रम् (x) सोमरत्न:
View full question & answer
Question 85 Marks

भवान् राकेश: । भवत: विद्यालय: छात्रान् शैक्षिक–यात्रायै जोधपुरं नेष्यति। पितु: आज्ञाप्राप्त्यर्थं लिखिते अस्मिन् पत्रे शब्दसूची सहायतया रिक्तस्थानपूर्तिं कुरुत—

8, संस्कृति: (i) ...........................
दिनाङ्क: ...........................   

आदरणीया: (ii) ........................... । 
सादरं (iii) ........................... ।

भवतां पत्रं प्राप्तं (iv) ................................ च ज्ञाता। मम विद्यालय: शरदावकाशे छात्रान् (v) .............................. जोधपुरम् नेष्यति । अहम् अपि एतत् (vi) .............................. नगरं द्रष्टुम् इच्छामि । मह्यं (vii) .............................. पञ्चशतं रूप्यकाणि (viii) ........................... भवन्त: । शेषं कुशलम् । (ix) ........................... मम प्रणामा: अनुजाय च स्नेह:।

(x) ........................... पुत्र:
(x) ...........................  

मञ्जूषा

यात्राव्ययार्थम्, छात्रावासत:, भवताम्, पितृमहोदया:,
ऐतिहासिकम् प्रेषयन्तु,नमोनम:, अम्बायै, कुशलता,
शैक्षिक–यात्रायै
Answer
(i) छात्रावासत: (ii) पितृमहोदया: (iii) नमोनम: (iv) कुशलता (v) शैक्षिक–यात्रायै (vi) ऐतिहासिकम् (vii) यात्राव्ययार्थम् (viii) प्रेषयन्तु (ix) अम्बायै (x) भवताम्
View full question & answer
Question 95 Marks

पित्रे परीक्षापरिणामसूचकं पत्रं मञ्जूषायां दत्तै: उचितपदै: पूरयत—

(i) ........................... 
कानपुरम् 
दिनाङ्क: ...........................   

आदरणीया: (ii) ...........................!
सादरं (iii) ........................... ।

अत्र कुशलं वर्तते। अद्य (iv) ........................ वार्षिकपरीक्षाया: (v) ....................... आगत: । अस्यां परीक्षायाम् अहं (vi) ...................... लब्धवान् । समाचारपत्रेषु (vii) ........................... अपि प्रकाशितम् । (viii) ........................... शीघ्रमेव गृहम् आगमिष्यामि।

(ix) भवतां ...........................
(x) ...........................  

मञ्जूषा

मम, परिणाम:, पितृचरणा:, अहम्, रम्य:, प्रणामम्
प्रथमं स्थानम्,परीक्षाभवनम्, सुत:, मम चित्रम्
Answer
(i) परीक्षाभवनम् (ii) पितृचरणा: (iii) प्रणामम् (iv) मम (v) परिणाम: (vi) प्रथमं स्थानम् (vii) मम चित्रम् (viii) अहम् (ix) सुत: (x) रम्य:
View full question & answer
Question 105 Marks

भवान् नवेन्दु: जन्मदिवसोत्सवे कालघटिकां वाञ्छति। तदर्थं पितरं प्रति लिखितं पत्रं मञ्जूषाया: उचितं पदं चित्वा पूरयतु—

(i) ...........................
दिनाङ्क: ...........................  

परमादरणीया: पितृमहाभागा:!
सादरं प्रणमामि।
(ii) ........................... कुशलं तत्रास्तु। भवता स्वपत्रे पृष्टं यत् जन्मदिवसस्य (iii) ........................... अहं किम् वाञ्छामि? अहं तु (iv) ........................... कालघटिकाम् इच्छामि। छात्रावासे सर्वाणि कार्याणि (v) ........................... भवन्ति परं निश्चितसमयात् भोजनव्यवस्था न वर्तते । प्रात: पञ्चवादने जागरणम् (vi) ........................... । अत: नियमपालनाय घटिका अत्यावश्यकी। अनया (vii) ........................... दैनिककार्येषु अपि नियमित: भविष्यामि। शेषं सर्वं (viii) ........................... । मम जनन्यै अग्रजाय च सादरं (ix) ........................... ।

भवदीय: प्रियपुत्र:
(x) ...........................  

मञ्जूषा

अत्र, यथासमयम्, अत्यावश्यकम्, प्रणामा:, छात्रावास:
उपहाररूपे,एकाम्, वु़शलम्, अन्येषु, नवेन्दु:
Answer
(i) छात्रावास: (ii) अत्र (iii) उपहाररूपे (iv) एकाम् (v) यथासमयम् (vi) अत्यावश्यकम् (vii) अन्येषु (viii) कुशलम् (ix) प्रणामा: (x) नवेन्दु:
View full question & answer
Question 115 Marks

भवान् गिरीश:। भवतां विद्यालये संस्कृतसप्ताह: समायोजित:। तत्र संस्कृतसम्भाषणप्रतियोगितायाम् भवता प्रथम: पुरस्कार: प्राप्त:। तत् सूचयता भवता स्वमित्रं पुनीतं प्रति लिखिते पत्रे रिक्तस्थानानि पूरयित्वा पुन: पत्रं लिख्यताम्। सहायतायै मञ्जूषा अपि दत्ता—

छात्रावास:
12, मालवीयनगरम्
(i) ...........................  
दिनाङ्क: ...........................   

प्रियमित्र (ii) ...........................    
सस्नेहम् (iii) ........................... ।
अत्र वयं सर्वे कुशलिन:। अस्माकं विद्यालये गतसप्ताहे संस्कृतसप्ताह: (iv) ........................... । तत्र एका सम्भाषणप्रतियोगिता (v) ........................... । अहं तस्यां (vi) ........................... प्रथमपुरस्कारं प्राप्तवान्। संस्कृतसम्भाषणेन (vii) ...................... आत्मविश्वास: जागृत: अभवत् । इदानीम् अहं संस्कृते एव (viii) ........................... । भवान् अपि तथा प्रयत्नं कुर्यात्।
पितृभ्याम् नमोनम: ।

(ix) ........................... अभिन्नमित्रम्
(x) ...........................  

मञ्जूषा

अभिवादनम्, वदामि, पुनीत, दिल्लीत:, अभवत्, मयि
भवत:,समायोजित:, गिरीश:, प्रतियोगितायाम्
Answer
(i) दिल्लीत: (ii) पुनीत (iii) अभिवादनम् (iv) समायोजित: (v) अभवत् (vi) प्रतियोगितायाम् (vii) मयि (viii) वदामि (ix) भवत: (x) गिरीश:
View full question & answer
Question 125 Marks

भवान् कुलदीपक: अस्ति। ‘पाञ्चजन्य’: साप्ताहिके पत्रे भवान् पत्रकार: एकं समाचारं प्रकाशयितुम् इच्छति। अत: तस्य प्रकाशनार्थं पत्रस्य सम्पादकं प्रति मञ्जूषाया: सहायतया भवान् तत्पत्रं सम्पूर्य लिखतु—

1/17 जनकपुरी
(i) ...........................  
तिथि: ...........................   

सेवायाम्,
सम्पादक–महोदय!
(ii) .........................
नवदिल्ली
सादरं प्रणामम्।
विषय: — ‘पाञ्चजन्य:’ साप्ताहिकपत्रे स्वमौलिकं समाचारं प्रकाशनार्थम् पत्रम्। 

महोदये!

निवेदनम् अस्ति यत् अहं जनकपुरी क्षेत्रस्य निवासी एक: (iii) ......................... अस्मि । मम पत्रकारिता, विवरणं समाचारं वा समये–समये देशस्य अनेकेषु (iv) ......................... प्रकाशयन्ते । सम्प्रति अहं केनचिन्माध्यन भवतां प्रतिष्ठितस्य साप्ताहिकपत्रस्य (v) ...................... श्रुतवान् । अत: स्वक्षेत्रस्य एकम् अतीव (vi) ....................... समाचारं तस्मिन् पत्रे (vii) ....................... प्रेषयामि। कृपया इमं (viii) ......................... स्वप्रतिष्ठिते पत्रे प्रकाशयतु भवान्।
भवताम् अतीव (ix) ......................... भविष्यति। 

भवतां विश्वासु:
(x) ......................... 

मञ्जूषा

धन्यवाद:, महत्त्वपूर्णम्, नवदिल्लीत:, पत्रकार:,
कुलदीपक:,विषये,समाचारम्, प्रकाशनार्थम्, ‘पाञ्चजन्य:’ समाचारपत्रम्,पत्रेषु अनौपचारिकपत्राणि
Answer
(i) नवदिल्लीत: (ii) ‘पाञ्चजन्य:’ समाचारपत्रम् (iii) पत्रकार: (iv) पत्रेषु (v) विषये (vi) महत्त्वपूर्णम् (vii) प्रकाशनार्थम् (viii) समाचारम् (ix) धन्यवाद (x) कुलदीपक:
View full question & answer
Question 135 Marks

भवत: नाम धनराज: वर्तते। भवान् स्वक्षेत्रस्य नगरनिगम—आयुक्ताय क्षेत्रे भ्रमणं कुर्वत: पशून् ग्राहयितुं पत्रं लेखितुम् इच्छति। अत: मञ्जूषाया: सहायतया तत्पत्रं सम्पूर्य लिखतु भवान्—

10/40 एफ० अलकापुरी
गाज़ियाबाद: (उ०प्र०)
तिथि: .........................

सेवायाम्,
श्रीमन्त: (i) .........................
नगरनिगम गाज़ियाबाद:
सप्रेम नमस्कार:
विषय: — क्षेत्रे अनावश्यकं भ्रमणं कुर्वत: स्वामिहीनान् (ii) ......................... ग्राहयितुं पत्रम्।

महोदय,

निवेदनम् अस्ति यत् अस्मिन् क्षेत्रे विगत केभ्यश्चित् (iii) ......................... केचित् स्वामिहीना: पशव: इतस्तत: भ्रमन्ति। ते कदाचिदपि आगत्य जनानां (iv) ......................... हानिं कुर्वन्ति । केचित्तु गृहेषु अपि बलपूर्वकं प्रविश्य (v) ......................... खादन्ति इतस्ततश्च विस्तीरयन्ति । कदाचित्तु मार्गेषु चलत: (vi) ......................... प्रहृत्य रुग्णान् अपि कुर्वन्ति।
अनेन तु क्षेत्रस्य जना: अतीव (vii) ......................... सन्ति। अत: भवतां सेवायां निवेदनमस्ति यत् (viii) ......................... शीघ्रमेव स्वजनान् सम्प्रेष्य तान् पशून् ग्राहयन्तु भवन्त: येन क्षेत्रे (ix) ......................... भवेत्।
वयं भवताम् आभारिण: भविष्याम:।
सधन्यवादम्।

निवेदक:
(x) .........................

मञ्जूषा

भयग्रस्ता:, पशून्, आयुक्तमहोदया:, शरीराणाम्, शान्ति:
क्षेत्रे, अन्नानि,जनान्, धनराज:, समयेभ्य:
Answer
(i) चण्डीगढम् (ii) सम्पादिका महोदये (iii) महाभागेन (iv) देशे (v) कन्यानाम् (vi) अभियाने (vii) लेखम् (viii) भवती (ix) जागरूकता (x) भवत्या:
View full question & answer
Question 145 Marks

भवान् दशमी कक्षाया: छात्र: निर्णीत: अस्ति । भवान् रचना सागर प्रा० लि० संस्थानेन सद्य: प्रकाशितं ‘टु गेदर विद संस्कृतम् (Together with® Sanskrit) पुस्तकं प्राप्तुम् इच्छति। अत: तस्य निदेशकं प्रति मञ्जूषाया: सहायतया लिखितमिदं पत्रं सम्पूरयतु भवान्—

1/17 आर्यसमाज मार्ग:
(i) .........................
नवदिल्लीत:
तिथि: .........................

(ii) .........................
निदेशक महोदय!
रचना सागर प्रा० लि०
नवदिल्ली
विषय: — संस्थानेन सद्य: प्रकाशितं ‘टु गेदर विद संस्कृतं पुस्तकं प्रेषणार्थं निदेशकं प्रति पत्रम्। 
महोदय,
अहं राष्ट्रीय पब्लिक विद्यालयस्य (iii) ......................... छात्र: अस्मि । मया ज्ञातं यत् भवद्भि: संस्कृतस्य मणिका–पुस्तके आधारितं नवीनं (iv) ..................... प्रकाशितं वर्तते। तस्य पुस्तकस्य छात्रेभ्य: महती आवश्यकता अस्ति । तत् पुस्तकं (v) .................... सज्जार्थं परिपूर्णं मन्यते । 
अहम् अपि तत्पुस्तकं (vi) ............................. इच्छामि। अत: भवतां सेवायां निवेदनमस्ति यत् भवन्त: उपरिलिखिते मम (vii) ......................... शीघ्रमेव पुस्तकं प्रेषयन्तु। अहं तस्य मूल्यम् अनेन पत्रेण सह एव (viii) ......................... ।
अहं भवतां (ix) ......................... भविष्यामि ।

(x) ......................... 
निर्णीत:

मञ्जूषा

परीक्षाया:, शाहदरा, पुस्तकम्, सेवायाम्,
नवमी कक्षाया:,निवेदक:,क्रतुम्, धन्यवादी, वेष्टने प्रेषयामि
Answer
(i) शाहदरा (ii) सेवायाम् (iii) नवमी कक्षाया: (iv) पुस्तकम् (v) परीक्षाया: (vi) क्रेतुम् (vii) वेष्टने (viii) प्रेषयामि (ix) धन्यवाद: (x) निर्णीत:
View full question & answer
Question 155 Marks

भवत: नाम धनराज: वर्तते। भवान् स्वक्षेत्रस्य नगरनिगम—आयुक्ताय क्षेत्रे भ्रमणं कुर्वत: पशून् ग्राहयितुं पत्रं लेखितुम् इच्छति। अत: मञ्जूषाया: सहायतया तत्पत्रं सम्पूर्य लिखतु भवान्—

10/40 एफ० अलकापुरी
गाज़ियाबाद: (उ०प्र०)
तिथि: .........................

सेवायाम्,
श्रीमन्त: (i) .........................
नगरनिगम गाज़ियाबाद:
सप्रेम नमस्कार:
विषय: — क्षेत्रे अनावश्यकं भ्रमणं कुर्वत: स्वामिहीनान् (ii) ......................... ग्राहयितुं पत्रम्।

महोदय,

निवेदनम् अस्ति यत् अस्मिन् क्षेत्रे विगत केभ्यश्चित् (iii) ......................... केचित् स्वामिहीना: पशव: इतस्तत: भ्रमन्ति। ते कदाचिदपि आगत्य जनानां (iv) ......................... हानिं कुर्वन्ति । केचित्तु गृहेषु अपि बलपूर्वकं प्रविश्य (v) ......................... खादन्ति इतस्ततश्च विस्तीरयन्ति । कदाचित्तु मार्गेषु चलत: (vi) ......................... प्रहृत्य रुग्णान् अपि कुर्वन्ति।
अनेन तु क्षेत्रस्य जना: अतीव (vii) ......................... सन्ति। अत: भवतां सेवायां निवेदनमस्ति यत् (viii) ......................... शीघ्रमेव स्वजनान् सम्प्रेष्य तान् पशून् ग्राहयन्तु भवन्त: येन क्षेत्रे (ix) ......................... भवेत्।
वयं भवताम् आभारिण: भविष्याम:।
सधन्यवादम्।

निवेदक:
(x) .........................

मञ्जूषा

भयग्रस्ता:, पशून्, आयुक्तमहोदया:, शरीराणाम्,
शान्ति:,क्षेत्रे,अन्नानि, जनान्, धनराज:, समयेभ्य:
Answer
(i) आयुक्तमहोदय: (ii) पशून् (iii) समयेभ्य: (iv) शरीराणाम् (v) अन्नानि (vi) जनान् (vii) भयग्रस्ता: (viii) क्षेत्रे (ix) शान्ति: (x) धनराज:
View full question & answer
Question 165 Marks

भवती मधुरिमा स्वक्षेत्रस्य महिलाछात्राणां सुरक्षार्थं स्वक्षेत्रे स्थितं आरक्षीनिरीक्षकम् (पुलिस इंस्पेक्टर) पत्रं लेखितुम् इच्छति। मञ्जूषाया: सहायतया तत् पत्रं सम्पूर्य लिखतु भवती—

(i) .........................
विवेक विहार: नवदिल्लीत:
दिनांक: .........................

सेवायाम्,
प्रभारी आरक्षीनिरीक्षकमहोदया:
(ii) .........................
विवेक विहार: नवदिल्ली
सप्रेम अभिवादनम्।
विषय: — स्वक्षेत्रस्य (iii) ......................... सुरक्षार्थं प्रबन्धं कर्तुं निवेदनम्।

महोदया:!

अहं भवतां क्षेत्रस्य एका (iv) ......................... अस्मि । अस्मात् क्षेत्रात् अनेका: छात्रा: निकटे क्षेत्रे एव स्थिते विवेकानन्द महिला महाविद्यालये (v) ......................... गच्छन्ति । तासु काश्चित् पदाति:, काश्चित् बसयानेन काश्चिच्च द्विचक्रिकाभि: गच्छन्ति। परम् अस्मिन् (vi) ......................... क्षेत्रस्य केचिद् असामाजिका: तत्त्वा: ता: (vii) ......................... । मार्गेषु ता: प्रति अभद्रतां कुर्वन्ति। अत: तेषां भयात् छात्रा: (viii) ...................... गन्तुं त्रस्यन्ति । अत: भवतां कृते निवेदनं वर्तते यत् भवन्त: तासां (ix) ....................... समुचितां व्यवस्थां कारयन्तु येन तासां पठनस्य हानि: न भवेत् ।

अहं भवताम् आभारिणी भविष्यामि ।
सधन्यवादम्।

प्रार्थी
(x) .........................

मञ्जूषा

पठितुम्, महाविद्यालयम्, 10/17 पञ्चवटी, मधुरिमा,
छात्रा,सुरक्षार्थम्,समये, आरक्षी कार्यालय:, छात्राणाम्, पीडयन्ति
Answer
(i) 10/17 पञ्चवटी (ii) आरक्षीकार्यालय: (iii) छात्राणाम् (iv) छात्रा (v) पठितुम् (vi) समये (vii) पीडयन्ति (viii) महाविद्यालयम् (ix) सुरक्षार्थम् (x) मधुरिमा
View full question & answer
Question 175 Marks

भवान् चिरंजीवी स्वबालकस्य कृते कक्षा तृतीयायै गणितस्य पुस्तकानि क्रेतुम् इच्छति। एतदर्थम् अक्षर–प्रकाशन–संस्थानम् एकं पत्रं भवान् मञ्जूषाया: सहायतया लिखतु—

611/15 ए०, अभिनन्दनम्
(i) ......................... (उत्तर–प्रदेश:) 
दिनाङ्क:  .........................

सेवायाम्,
श्रीमन्त: (ii) .........................
अक्षर–प्रकाशन–संस्थानम् (जयपुरम्)
विषय:— तृतीयायै कक्षायै गणितस्य पुस्तकानि क्रयार्थम्।

महोदय,

सविनयं निवेद्यते यत् मम (iii) ......................... अनुभव: नगरस्य एकस्मिन् प्रतिष्ठिते विद्यालये (iv) ......................... कक्षायां पठति। अहं तस्य कृते गणितस्य (v) ......................... क्रेतुम् इच्छामि। तानि पुस्तकानि भवद्भि: एव (vi) ......................... सन्ति । कृपया सूचयतु भवान् यत् तेभ्य: कति (vii) ......................... प्रदास्यन्ते । यदि भवान् प्रेषयिष्यति तर्हि कति (viii) ......................... भविष्यति।
कृपया शीघ्रमेव सूचयतु भवान्। अहं भवताम् आभारी भविष्यामि।
पुस्तकानि सन्ति—
(1) सामान्यं गणितम् (भाग–3) एका प्रति
(2) विशेषं गणितकार्यम् (भाग–3) एका प्रति
(3) सी०डी० गणितम् (भाग–3) द्वि प्रति
(ix) ......................... ।


भवदीय:
(x) ......................... 

मञ्जूषा

सधन्यवादम्, तृतीयायाम्, गाजियाबादम्, चिरंजीवी,
पुत्र:,पुस्तकानि, मूल्यम्, अध्यक्षमहोदया:, रूप्यकाणि प्रकाशितानि
Answer
(i) गाजियाबादम् (ii) अध्यक्षमहोदया: (iii) पुत्र: (iv) तृतीयायाम् (v) पुस्तकानि (vi) प्रकाशितानि (vii) रूप्यकाणि (viii) मूल्यम् (ix) सधन्यवादम् (x) चिरंजीवी
View full question & answer
Question 185 Marks

भवान् सुदीप्त: गर्ग: दिल्लीनगरस्य शाहदरा उपनगरं निवसति। भवत: क्षेत्रे इदानीम् चैर्यकार्यं प्रवर्धितं वर्तते। तस्य निवारणाय स्वक्षेत्रस्य सुरक्षा अधिकारिणं लिखितम् इदं स्वपत्रं भवान् मञ्जूषाया: सहायतया सम्पूरयतु—

10/120 बी., शाहदराक्षेत्रम्
(i) .........................
दिनाङ्क:.........................

सेवायाम्,
उपायुक्तमहोदय: (पूर्वीक्षेत्रम्)
सुरक्षाक्षेत्रम् (थाना)
(ii) ......................... (दिल्लीराज्यम्)
विषय:—क्षेत्रे वर्धितं चैर्यकार्यस्य निवारणाय व्यवस्थार्थं पत्रम्

महोदय,

सविनयं (iii) ......................... वर्तते यत् अहं भवत: क्षेत्रस्य निवासी अस्मि। सम्प्रति कस्माच्चित् (iv) ......................... अस्माकं क्षेत्रे चैर्यकार्यं प्रवर्धितम् अस्ति। चैरा: (v) ......................... कदाचिदपि जनानां गृहेषु प्रविश्य (vi) ...................... कुर्वन्ति । ते कदाचित् तु जनान् घ्नन्ति अपि । अत: सर्वत्र जना: (vii) ......................... सन्ति ।
अहं भवन्तं निवेदयामि यत् अस्य (viii) ......................... निवारणाय समुचितं प्रयासं करोतु भवान्, येन क्षेत्रस्य निवासिषु सुरक्षां प्रति (ix) ......................... वर्धेत। अहं भवताम् आभारी भविष्यामि।

निवेदक:
(x) .........................

मञ्जूषा

शाहदरा, कारणात्, अपराधस्य, सुदीप्त: गर्ग:,
दिल्लीराज्यम्,विश्वास:,निवेदनम्, चैर्यम्, भयभीता:, दिवानिशम्
Answer
(i) दिल्लीराज्यम् (ii) शाहदरा (iii) निवेदनम् (iv) कारणात् (v) दिवानिशम् (vi) चैर्यम् (vii) भयभीता: (viii) अपराधस्य (ix) विश्वास: (x) सुदीप्त: गर्ग:
View full question & answer
Question 195 Marks

भीष्म: चक्रवर्ती भवान् इण्टरनेट बैंकिंग माध्यमेन स्वभ्रातरं प्रति दशसहस्रं रूप्यकाणि प्रेषयितुम् इच्छति अत: धनादेशं दातु स्वक्षेत्रस्य डाकपालम् इदं पत्रं लिखति। मञ्जूषाया: सहायतया इदं पत्रं पूरयतु भवान्—

विनयनगरम्
(i) ..........................
दिनाङ्क: .........................

सेवायाम्,
श्रीमन्त: (ii) .........................
(ii) .........................
विनयनगरम् डाकगृहम् (दिल्लीराज्यम्)
विषय:— इण्टरनेट–बैंकिंग–माध्यमेन धनादेशं प्रेषणाय
महोदय,
अहम् भवतां डाकगृहमाध्यमेन (iii) ......................... राज्यस्य निवासिनं स्वभ्रातरं प्रति इण्टरनेट–बैंकिंग–द्वारा (iv) ......................... रूप्यकाणि प्रेषयितुम् इच्छामि। कृपया कथयतु भवान् यत् इयं (v) ......................... कथं भविष्यति कति च रूप्यकाणि (vi) ......................... रूपे प्रदास्यन्ते कदा च (vii) ......................... तस्मै प्रदास्यति?
अहं तस्मै शीघ्रं (viii) ......................... प्रेषयितुम् इच्छामि । कृपया शीघ्रमेव उत्तरं यच्छतु भवान् । अहं भवताम् (ix) ......................... भविष्यामि।

निवेदक:
(x) .........................

मञ्जूषा

रूप्यकाणि, प्रक्रिया, भीष्म: चक्रवर्ती, दिल्लीराज्यम्,
धनम्,डाकपालमहोदया:, आभारी, बिहार, शुल्कस्य, दशसहस्रम्
Answer
(i) दिल्लीराज्यम् (ii) डाकपालमहोदया: (iii) बिहार (iv) दशसहस्रम् (v) प्रक्रिया (vi) शुल्कस्य (vii) धनम् (viii) रूप्यकाणि (ix) आभारी (x) भीष्म: चक्रवर्ती
View full question & answer
Question 205 Marks

भवान् देवव्रत शर्मा स्वगृहस्य समीपं जलसंरक्षणं कर्तुम् इच्छति । एतदर्थं भवान् नगरनिगमस्य आयुक्तं सहायतायै पत्रं लिखति । मञ्जूषाया: समुचितानि पदानि नीत्वा स्वपत्रं पूरयतु भवान्—

(i) ..........................
पञ्जाब–प्रान्तम्
दिनाङ्क: .........................

सेवायाम्,
श्रीमन् आयुक्तमहोदय!
(ii) .........................
मोहालीनगरम्
विषय:— जलसंरक्षणार्थं शासनस्य सहायता–याचनम्
महोदय,
अहं (iii) ......................... सप्तमे खण्डे (सैक्टर) निवसामि । इदानीम् अस्य क्षेत्रस्य जना: (iv) ......................... अनुभवं कुर्वन्ति । भविष्ये अस्या: समस्याया: (v) ......................... कर्तुम् अहं स्वगृहे जलस्य (vi) ........................कर्तुम् इच्छामि अत: शासनस्य (vii) ......................... इच्छामि ।
भवान् नगरनिगमात् साधनरूपे तकनीकरूपे च यां सहायतां कर्तुं (viii) .........................अस्ति, कृपया शीघ्रमेव लिखतु । अहं भवताम् (ix) ......................... भविष्यामि ।
भवतां पत्रोत्तरं प्रतीक्ष्यमाण: ।

भवदीय:
(x) .........................
गृहसंख्या 16, खण्ड:—7
मोहालीनगरम्

मञ्जूषा

आभारी, संरक्षणम्, मोहालीनगरम्, समर्थ:, देवव्रत:,
अत्र,सहायताम्,नगरनिगम:, समाधानम्, जलाभावस्य
Answer
(i) मोहालीनगरम् (ii) नगरनिगम: (iii) अत्र (iv) जलाभावस्य (v) समाधानम् (vi) संरक्षणम् (vii) सहायताम् (viii) समर्थ: (ix) आभारी (x) देवव्रत:
View full question & answer
‍पत्रं‍ लिखितं | [5m] - Sanskrit Communicative STD 10 Questions - Vidyadip